Impeachment Set. 23: Ilan ang Botong Kailangan?
Sa Setyembre 23, babalikan ng impeachment court ang isang tanong na mukhang simple. Ilang boto ba ang kailangan para mahatulan ang Bise Presidente? Ang sagot doon ang magtatakda kung gaano kalapit ang paglilitis sa isang hatol.
Sa madaling salita
- Noong Hulyo 6, 2026, nagpasya ang presiding officer: 16 na boto ang kailangan. Dalawang-katlo iyan ng 24 na senador (Inquirer, Set. 8, 2026).
- Apat na senador ang hindi nakadadalo, kaya 20 ang aktibong senator-judge. Kung 20 ang batayan, tinatayang 14 ang dalawang-katlo.
- Inangat ni Sen. Erwin Tulfo ang usapin noong Set. 8. Narinig ang apat na retiradong mahistrado noong Set. 16.
- Sa Set. 23, 15 minuto ang bawat panig, pagkatapos ay boboto ang korte. Kailangan ng 11 para baligtarin ang ruling.
Ano ang mangyayari sa Set. 23
Magsasalita muna ang prosekusyon at ang depensa, tig-15 minuto (Journal News, Set. 8, 2026). Pagkatapos ay boboto ang korte sa apela ni Tulfo.
Ayon kay presiding officer Francis Escudero, hindi ito gagamitan agad ng karaniwang paraan ng pagboto. Sensitibo at seryoso raw ang usapin.
Ayon sa Journal News at Peoples Taliba, maaaring dalawa ang boto. Una, kung maaari bang dinggin ang apela. Pangalawa, kung 24 pa rin ba ang batayan.
Hindi ito binanggit ng Inquirer sa sariling ulat nito. Kaya inilalahad namin ito bilang ulat ng dalawang pahayagan, hindi bilang tiyak na patakaran.
Bakit ito inangat ni Tulfo
Apat na senador ang hindi nakadadalo sa paglilitis (Philstar, Set. 13, 2026). Nakakulong sina Jinggoy Estrada at Rodante Marcoleta. May warrant ng International Criminal Court si Ronald dela Rosa.
Nasa ibang bansa naman si Loren Legarda para sa lunas. Kaya 20 na lang ang talagang nakaupo sa korte.
Iniulat ng NewsWatch Plus noong Set. 8, 2026 ang tanong niya. “When we refer to all members, who exactly are we counting?”
Para sa kanya, may bunga ang paggamit ng 24 kahit apat ang wala. Ang pagliban ay nagiging katumbas ng botong hindi.
Ang kabilang panig
Hindi lahat ay sang-ayon sa pagbabago. Apat ang amici curiae na narinig noong Set. 16. Iisa lang ang tumutol: si retiradong Associate Justice Adolfo Azcuna.
Ayon sa kanya, “all means all”: dapat bilangin ang buong 24. Bukod lang dito ang upuang tuluyang nabakante (Philstar, Set. 16, 2026).
Mahalagang tandaan na payo lang ang mga amici curiae. Hindi obligado ang korte na sundin sila. Basahin ang buong hati ng apat na ex-justice.
Ang mapagpasyang bilang: 16 o 14
Kung mananatiling 24 ang batayan, 16 ang kailangan para mahatulan. Kung 20 ang magiging batayan, tinatayang 14 ang dalawang-katlo. Kuwenta namin ang 14: dalawang-katlo ng 20 ay 13.33.
Tip: Magkaibang bilang ang dalawang usapin. Ang pagbabago ng ruling ay kailangan lang ng 11, simpleng mayorya ng 20. Ang paghatol ay kailangan ng 16 o 14.
Bumoto rin si Escudero sa usaping ito. Sinabi muna ng tagapagsalita na si Reginald Tongol na aabstain siya. Itinama ito ng Senado noong Set. 13 (Philstar, Set. 13, 2026).
Ang hiwalay na usapin: hindi ito ang hatol
Hindi hatol ang bobotohan sa Set. 23. Bilang lang ng boto ang pinag-uusapan, hindi kung may pananagutan ang Bise Presidente.
Patuloy pa rin ang paglilitis sa mga umano’y paglabag na nasa Artikulo I at Artikulo II. Narito ang kabuuang kalagayan ng paglilitis.
| Petsa | Ano ang nangyari o mangyayari |
|---|---|
| Hul. 6 | Ruling ni Escudero: 16 boto ng 24 ang kailangan. |
| Set. 8 | Inangat ni Tulfo: sino ba ang binibilang? |
| Set. 16 | Narinig ang 4 na ex-mahistrado. 3–1 ang hati. |
| Set. 23 | Oral arguments, 15 minuto bawat panig, tapos boto. |
| Pagkatapos | 16 o 14 ang magiging batayan ng hatol. |
Para sa’yo
Kung sinusubaybayan mo ang paglilitis, dalawang bilang ang tandaan. Ang 11 ay para sa ruling. Ang 16 o 14 ay para sa hatol.
Huwag ipagkamali ang isa sa isa. Marami sa mga balitang mababasa mo sa Set. 23 ang paghahaluin ang dalawa.
Kapag may nabasa kang “bumoto na ang korte,” tingnan muna kung alin ang tinutukoy. Malaki ang pagitan ng ruling at ng hatol.
Mga madalas na tanong
Ilang boto ang kailangan para mahatulan ang Bise Presidente?
Labing-anim, ayon sa ruling noong Hulyo 6, 2026. Nakasalalay ito sa batayang 24 na senador. Maaari itong maging 14 kung 20 ang gamiting batayan.
Bakit 11 lang ang kailangan para baligtarin ang ruling?
Dahil simpleng mayorya lang ng 20 ang kailangan doon, hindi dalawang-katlo (Philstar, Set. 13, 2026). Iba ang panuntunan sa paghatol.
Hatol na ba ang mangyayari sa Set. 23?
Hindi. Ang bilang lang ng botong kailangan ang pag-uusapan. Magpapatuloy pa rin ang paglilitis pagkatapos nito.
Ang mahalaga
Isang bilang ang pinagtatalunan, pero ito ang pinakamalaking numero sa buong paglilitis. Sa 16, mas mahirap ang hatol. Sa 14, mas malapit ito.
Subaybayan ang UNLADPH sa Set. 23 para sa aktuwal na resulta ng boto.
Pinagmulan
- Philippine Daily Inquirer, “Senate impeach court eyes Sept. 23 ruling on votes to convict Duterte,” Set. 8, 2026.
- NewsWatch Plus, “Tulfo raises vote threshold in Impeachment Court,” Set. 8, 2026.
- Journal News Online, “Impeachment Court eyes Sept. 16 expert hearing, Sept. 23 vote on Sara conviction threshold,” Set. 8, 2026.
- Journal News Online, “Escudero picks 4 amici; court to hear them before vote on Tulfo appeal,” Set. 11, 2026.
- Peoples Taliba, “4 ex-justices pakikinggan ng mga senador bago bumoto sa Tulfo appeal,” Set. 11, 2026.
- Philstar.com, “Senate: 11 votes, not 10, needed on threshold,” Set. 13, 2026.
- Philstar.com, “Sara Duterte trial recap, Sept. 16: Friends of the court,” Set. 16, 2026.
Huling update: Set. 17, 2026.
